Voorwoord Mark van der Pol – How

Er zijn van die modellen – van hoog opgeleide en wijze mensen – die dan opeens overal opduiken. Zo zijn er de ‘cirkels’ van Biesta, over de opdracht van het onderwijs. Hij stelt dat wij niet alleen zijn voor de kwalificatie kant (kinderen kennis en vaardigheden aanleren), maar dat we ook een opdracht hebben rond socialisatie en persoonsvorming (subjectificatie om precies te zijn). Het feit dat deze theorie overal opduikt en gebruikt wordt, zegt iets over zijn theorie en over ons, dat we dergelijke theorie omarmen.

Een tweede model dat veel opduikt is die van Simon Sinek. Ik denk dat 99% van de mensen zijn boek niet gelezen heeft, maar de cirkels Why, How en What (van binnen naar buiten) gaan erin als koek. En ook hier terecht. We moeten beginnen bij de ‘Why’: Waarom doen we iets, wat is ook alweer de bedoeling? Dit om niet te snel in de actie te schieten, maar om goed te onderzoeken wat helpt. Mooi voorbeeld is altijd het aanschaffen van een nieuwe lesmethode als de opbrengsten tegenvallen. Zo’n methode is snel gekocht, maar lost het de problemen op? Laten we dan eerst kijken, wat er niet goed gaat. Misschien zit het wel in de didactische vaardigheden.

Ik kom er alleen steeds meer achter dat de Why wel goed zit. We weten steeds beter waarom we dingen doen. Waar volgens mij veel op te winnen is, is het How – daar zit onze kracht. Je kunt nog zo hoog zijn opgeleid, als je niet weet hoe je iets moet brengen, kun je de plank finaal mis slaan. Vorige week was ik in de gelegenheid om met enkele academische leerkrachten te spreken. Mooie gesprekken, veel kennis over van alles. Totdat een van die leerkrachten zei, dat ze zoveel moeite had met haar groep. Ze kon alles beredeneren, wist waar ieder kind zat in zijn of haar ontwikkeling; het lesgeven ging ook nog wel. Maar echt verbinding was er niet; niet met de kinderen en niet met de ouders. Het leerde mij dat we nog zoveel kunnen weten van Waarom en Wat, maar als je niet in staat bent om echt naar een kind te kijken en dan te bedenken wat er nodig, het je niet gaat lukken. Je kunt het nog zo goed weten, als je een kind niet raakt, slaan we de plank mis. Dat is ons vak: kinderen raken.

Mark van der Pol